raindrops

Οι ευκαιρίες για ουσιαστική και εποικοδομητική επικοινωνία των γονιών με τα παιδία που βρίσκονται στην ηλικία της εφηβείας είναι, συνήθως, ελάχιστες. Οι νέοι, τις μέρες μας, περνάνε τον περισσότερο χρόνο τους στο δωμάτιό τους μπροστά από τον υπολογιστή ή μαζί με φίλους τους. Γενικά, είναι απόμακροι από τις οικογενειακές δραστηριότητες και, αρκετές φορές, υπάρχει πολύ λίγη επαφή με τα άλλα μέλη της οικογένειας.

Οι γονείς συχνά παραπονιούνται για το γεγονός ότι ο γιος τους ή η κόρη τους, για παράδειγμα, μιλάει πολλές ώρες στο τηλέφωνο ή ότι δεν τους ακούει, δεν τους δίνει την ανάλογη προσοχή όταν κουβεντιάζουν μαζί ή περνά πολλές ώρες έξω από το σπίτι.
Ένας βασικός παράγοντας που δυσχεραίνει την αλληλοκατανόηση είναι ότι, από την πολύ παιδική ηλικία, η ποιότητα της επικοινωνίας μεταξύ οι γονιών και παιδιών περιορίζεται στο να τους δίνουμε οδηγίες για κάτι ή συμβουλές. Άλλες φορές πάλι οι γονείς πέφτουν στην παγίδα και γίνονται επικριτικοί και επιπληκτικοί για να επιδείξουν τα λάθη των παιδιών, στην προσπάθειά τους να τα νουθετήσουν. Αυτό, με τα χρόνια, γίνεται πάγια τακτική αντιμετώπισης και τρόπος επικοινωνίας που, συνήθως, οδηγεί τους νέους σε αμυντική συμπεριφορά. Τότε, εκείνοι αντιδρούν είτε επιθετικά ή με το να κλείνονται ακόμη περισσότερο στον εαυτό τους. Αυτός είναι, συνήθως, και ένας από τους βασικότερους λόγους που χωλαίνει η επαφή μεταξύ γονιών και παιδιών.

Εμείς οι γονείς θα προσφέρουμε πολύ μεγάλη υπηρεσία στους εαυτούς μας και στα παιδιά μας όταν μάθουμε να τα αφουγκραζόμαστε. Περισσότερο ν’ ακούμε και λιγότερο να μιλάμε. Να βρούμε το χρόνο για ανέμελη κουβέντα, χωρίς επικρίσεις και κάθε λογής «κηρύγματα».  Να προσπαθούμε να κατανοούμε και να συναισθανόμαστε τις αγονίες, τους προβληματισμούς, τις ανησυχίες, τα όνειρα των παιδιών μας… Να έχουμε ‘μεγάλα αυτιά’ και ‘μικρή γλώσσα’. Έτσι θα καλλιεργήσουμε ευκαιρίες εποικοδομητικής επικοινωνίας και γόνιμης επαφής.

Τέτοιες στιγμές ίσως να χρειάζονται επιμονή και προσπάθεια για να βρεθούν. Μπορούμε, για παράδειγμα, να προσπαθήσουμε ν’ ανοίξουμε μια χαλαρή κουβέντα μέσα στο αυτοκίνητο πηγαίνοντας στο σπίτι ενός φίλου του ή στον κινηματογράφο. Μπορούμε να βγούμε μαζί του, χωρίς την παρουσία τρίτων, για ένα καφέ ή για φαγητό ή να πάμε για ψώνια… Θα μπορούσαμε ακόμη να πάμε στο δωμάτιό του να ακούσουμε μουσική ή να δούμε τηλεόραση μαζί ή, ακόμη, και να επισκεφθούμε ένα μέρος κοινού ενδιαφέροντος. Θα μπορούσαμε, επίσης, να μαγειρέψουμε παρέα κάτι για φαγητό ή να συμμετέχουμε μαζί σε μια απασχόληση όπως, για παράδειγμα, το πλύσιμο του αυτοκινήτου ή κάποια μαστορέματα. Εμείς θα πρέπει να στύψουμε το μυαλό μας και να κατεβάσουμε ιδέες που μπορούμε να προτείνουμε: "Τί θα έλεγες να ....". Κάτι θα βρούμε, δεν γίνετε συνεχώς ν' απορρίπτει τις προτάσεις μας αν είμαστε ήπιοι, θετικοί και δείχνουμε καλή διάθεση στο να βρισκόμαστε μαζί του.  Όλα αυτά είναι ευκαιρίες για να επικοινωνήσουμε με το παιδί μας και θα πρέπει να τις καλλιεργήσουμε και να τις εκμεταλλευτούμε. Αν δεν έχουμε τη διάθεση να μπούμε σ' αυτή τη διαδικασία, τη θεωρούμε ανώφελη εκ των προτέρων ή είμαστε προκατειλημμένοι ότι θ' απορρίπτει συνεχώς τις προτάσεις μας, τότε εμείς έχουμε το μεγάλο κομμάτι της ευθύνης για την φτωχή επικοινωνία και όχι τα παιδιά μας.

Κρατήστε θετική στάση απέναντί τους. Κάνετε θετικά σχόλια για τις προσπάθειές τους. Κανένας από εμάς δεν κατάφερε να προκόψει αν τα σχόλια που λάμβανε ήταν πάντοτε αρνητικά Ο καλός λόγος προσφέρει πολλά και δεν κοστίζει τίποτα. Αναρωτηθείτε, εσείς θα σπαταλούσατε το χρόνο σας με κάποιον αν τα σχόλια που σας έκανε ήταν για να σας κριτικάρει ή για να σας επιπλήξει;

Ενθαρρύνετε και επιβραβεύστε τις σκέψεις και τις απόψεις τους αν συμφωνείτε με αυτές. Αν δεν συμφωνείτε μη σπεύσετε αμέσως με τη μία να τις απορρίψετε χωρίς περισυλλογή και συζήτηση. Ακούστε με προσοχή τις απόψεις του παιδιού σας. Δείτε τες απ΄ όσο γίνετε περισσότερες οπτικές γωνίες. Προτρέψετε συζητήσεις πάνω στις θετικές και αρνητικές προεκτάσεις μπορεί να έχουν. Οδηγήστε το παιδί σας να δει πολύπλευρα το θέμα. Εκφράστε τη διαφωνία σας, αν έχετε, αλλά όχι την απόρριψή σας.

Αυτές οι κινήσεις όχι μόνο κρατάνε την επικοινωνία με τα παιδιά μας ανοιχτή αλλά ενθαρρύνουν τον αυτοσεβασμό, βλέπουν ότι τα υπολογίζουμε και τα σεβόμαστε, κατά την διάρκεια μιας περιόδου της ζωής τους που βιώνουν πολλές προκλήσεις μέχρι την περίοδο της ενηλικίωσης. Και μην ξεχνάτε, υπομονή, εφηβεία είναι, θα περάσει.